Zurück

ⓘ Sellschop



                                               

Klaus-Groth-Sellschop

De Klaus-Groth-Sellschop is en Literatursellschop, de sik för de Pleeg vun Klaus Groth sien literarsch Arv un de plattdüütsche Spraak överhaupt insetten deit. Se hett ehrn Sitt in dat Klaus-Groth-Museum in Heid. De Vörsitter weer Heinz-Werner Arens. Grünnt worrn is de Sellschop op’n 1. Juni 1949. Elk Johr deit de Sellschop ehr Johrsgaav ISSN 0453-9842 rutgeven, en Tietschrift, de blangen Opsätz un Warken to Groth, Groth sien Wark un plattdüütsche Themen allgemeen ok Gedichten un annern Kraam bringen deit. Maten vun de Sellschop doot de Johrsgaav so kriegen.

                                               

Fritz-Reuter-Sellschop

De Fritz-Reuter-Sellschop is en Literatursellschop, de sik för de Pleeg vun Fritz Reuter sien literarsch Arv un de plattdüütsche Spraak överhaupt insetten deit. Se hett ehrn Sitt in dat Niege Door in Niegenbramborg. De Vörsitter is Hans-Jörg Grundmann. Grünnt worrn is de Sellschop op’n 15. Juli 1960 in Lübeck. Elk Johr deit de Sellschop ehr Bidrääg DNB: 018374379 rutgeven, en Tietschrift, de blangen Opsätz un Warken to Reutern, Reuter sien Wark, plattdüütsche Themen allgemeen un ok annern Kraam bringen deit. Maten vun de Sellschop doot de Bidrääg so kriegen.

                                               

Slavery Abolition Act

De Slavery Abolition Act 1833 is en Gesett, de dat Parlament vun dat Vereenigt Königriek vun Grootbritannien un Irland 1833 rutgahn laten hett. Dor is de Slaveree in de meisten Länner vun dat Brittsche Empire mit afschafft wurrn, man mit de Utnahmen vun "de Länner, de inn Besitt vun de Oostindische Kompanie sund, vun de Insel vun Ceylon vun dat Eiland vun Sankt Helena" Dat Gesett is 1998 torüchnahmen wurrn, as dat Engelsche Gesett wiethen up Schick bröcht wurrn is, man latere Gesetten gegen de Slaveree sünd in Kraft bleven.

                                               

15. Juli

2009: Caspian-Airlines-Floog 7908 endt mit den Afstört in Iran. All 168 Lüüd an Bord starven.

                                               

Ernst Söhl

Ernst Söhl weer en plattdüütschen Schriever. Söhl is 1901 in Oosterbrook boren. He hett ünner de Schrieversnaams Geerd Hadeler un Gerd de Imker twee plattdüütsche Böker mit Geschichten ut de Imkeree rutbröcht.

                                               

Sozialismus

De Sozialismus is een vun de groten dree Ideologien in de Politik, de in dat 19. Johrhunnert upkamen sünd. De annern beiden sünd de Liberalismus un de Konservatismus. Wat Sozialismus nipp un nau bedüden deit, is nie nich akraat fastleggt wurrn. Un so gifft dat dor bannig veele Aarden vun. Dat geiht vun Gruppen, de dat man bloß up en Reform afsehn hefft, de Parlamentarismus un Demokratie gellen laten wüllt un de na de Kant vun de Sozialdemokratie utslahn doot bit hen to radikale Gruppen, de in ene Revolutschoon upkamen sünd un de up de Grundlage vun den Kommunismus staht un anners nix, as m ...

                                               

Christoph Barthold Scharf

Christoph Barthold Scharf weer en düütschen Verwaltungsbeamten. Scharf is 1725 as Söhn von Maria Juliana, borene Chappuzeau * 11. September 1699, un Joachim Sigismund Scharf 2. Februar 1693–19. Oktober 1736 in Wölp boren. Sien Broder weer David Scharf. He hett sik an’n 11. Oktober 1745 an de Universität Jena inschreven un Juristeree studeert. To’n 31. Juli 1748 is he an de Universität Göttingen wesselt. He weer Liddmaat von de Königlich Düütsche Sellschop in Göttingen. 1749 hett he en juristische Dissertatschoon över dat Thema Geldstrafen für Unzuchtsdelikte auch Send- oder Hurenbrüche gen ...

                                               

Filmproduzent

En Filmproduzent is en Minsch, de in en Filmprodukschoonssellschop dat Gewarf leiden deit. Dat kann – afhangig vun de Rechtsform – de Besitter, Gewarfsföhrer oder de Vörstandsvörsitter wesen. In’n wieteren Sinn warrt mitünner ok de ganze Firma sülvst as "Filmproduzent" betekent In lüttere Filmprodukschoonsünnernehmen as se in Düütschland begäng sünd is de Gewarfsföhrer tomeist ok gliektietig de Leider vun de Herstellen un faken ok de Produkschoonsleider. Bi en lütt Produkschoonsvolumen ohnt sik de Insatz vun mehrere Lüüd faken nich. Bi düütsche Filmünnernehmen is de Produzent meist de eenz ...

                                               

Darmstadtium

Darmstadtium is en cheemsch Element, dat blots künstlich tüügt vörkummt. Dat Element, dat to de Transactinoiden tellt, hett dat Atomteken Ds un de Atomtall 110.

                                               

Bembe (Belize)

En Bembe is en Stereotyp ut de Sellschop von Belize, dat en swarte Fro beschrifft, de för sik insteiht un nich bang is, dat luut uttospreken. Dormit is dat Stereotyp verwandt mit de angry black woman ut de US-amerikaansche Sellschop. In de Garifuna-Spraak steiht de Begreep Suber för dat sülve Kunzept. De Begreep Bembe kummt ut de Spraak von de Belize-Kreolen un steiht för Kämpfer oder Striedsöker. De Begreep is von de Grammatik her neetraal un kann ok för Mannslüüd bruukt warrn, aver dat Stereotyp betütt sik alleen op Froonslüüd. In Belize-Stadt weer mit’n Begreep von fröher her dat Bild v ...

                                               

Bliesticken

En Bliesticken is een Reedschop to’n Schrieven. Dat is een hölten Griffel, de in de Mitt een Mine ut Graphit hett. Fröher wer disse Mine woll mol ut Blie un so hett de Sticken sien Nomen weg hat. To’n Gebruuk ward de Bliesticken jümmer anspitzt un dormit hett’n ok jümmer ’n fienen Streek. Bruukt ward een Bliesticken bi allet Schrieven up Popier, alle Teiknungen ward toerst mol mit’n Bliesticken mookt un de Holthandwarkers wie Discher un Timmermann mookt all eer Streken se nöömt se Risse op Holt blots mit Bliesticken. In’e Butenform gifft dat runne, sösseckige un ovole Sticken. Dat inwennig ...

                                               

Bruuk-Gemeenschop

De Bruuk-Gemeenschop, up Hoochdüütsch bekannt as Bedarfsgemeinschaft is en Begreep ut dat düütsche Recht. Dat kummt vor in dat Tweete Book Sozialgesettbook, wo dat um dat Recht vun de Grundsekern for Lüde, de Arbeit söökt geiht. De Bruuk-Gemeenschop is utkunkeluurt wurrn ut polietsche Grünn. Dor steiht de Gedanke achter, dat Personen, de sik kennt oder de verwandt sund, sik in Nootfäll gegensiedig materiell hölpen un bistohn doot, wenn se tohopen in een Huushollt leevt. Dorüm schöllt se ok gemeensom ehrn Unnerhollt afdecken. Se sund up düsse Aart en Bruuk-Gemeenschop. De Grundsekern, de to ...

                                               

Deern

En Deern is en lütten Frunsminsch, de noch nich full opwassen is. Up Oostfreesk heet en Deerns Wicht. In Oostwestfalen seggt man to en Deern Luit. In de Landweertschap is dat sünnerlich ok en Frunsminsch, de bi den Buern in Deenst is. Wat ehr Stellung angeiht, kann dat en Lüttdeern sien un ok en Grootdeern. Dat is dat sülvige as bi de Knechtens de Lüttknecht un de Grootknecht.

                                               

Fieravend

Fieravend bedüüt vun öllers her, den Avend vör een Fierdag. Bruukt ward de Begreep hüüttodags för dat Enn vun den Arbeetsdag un för de Freetied an’n Avend. Een Dag to’n Fiern un dormit ok den Fieravend kennt de Minschen sekerlik all üm un bi 2000 Johr. Her kümmt dat villicht ut de ünnerscheidlik Religionen. Dat gift ok eenige Snacks, de vun fröher her inn öberdragen Sinn brukt ward: Nu is aver Fieravend → Argerlik: Nu reckt mi dat. Nu makt wie Fieravend → Wennn noog arbeet het. He het sien Fieravend verdeent → He geiht nu mit Recht op Olendeel

                                               

Fru

En Fru is en opwassen Minsch, de Kinners kregen kann. En lütte Fru, de noch nich utwassen is, heet Deern, in besünner Kuntreien as Oostpreußen oder Oostfreesland ok Marjell oder Wicht. Dat Bedüdensbild för en Fru is ♀ – dat Venusbedüdensbild, de Farv root. Dat Woort warrt ok as Anreed bruukt, t.B. Fru Meier, Fru Hansen. Wenn de Fru verheiraat is oder sülvs en sünnern Beroop oder süns wat sünners hett, denn warrt dat dör dat Suffix -sche utdrückt. T.B. is de Kööksch en Fru, de Kaken as ehrn Beroop hett. De Schostersche is sülven Schoster oder ok ehr Mann. De Olsch is en ole Fru.

                                               

Johanniterorden

De Johanniterorden is vun dat Johr 1538 af an en protestantsche Ordensgemeen. Se geiht torüch up den christlichen Ridderorden vun de Johanniters oder ok Hospitaliters, de in de Tiet vun de Krüüztöög in dat Johr 1099 grünnt wurrn is. Düsse Orden hett siene Wuddeln in dat Hospital ton Hilligen Johannes, dat al en Reeg vun Johren vördem vun italieensche Kooplüde in Jerusalem grünnt wurrn weer. He is de öllste Ridderorden, den dat hüdigendags noch geven deit. In de Tiet vun de Reformatschoon hett he sik upspleten in den evangeelschen Twieg, wat de hüdige Johanniterorden is un en kathoolschen T ...

                                               

Kniep

Een Kniep ok Geldkniep nöömt, is een besünnere Tasch oder Büdel to’n opwohren vun Geld un allns wat hüüttodags dorto höört. So een Kniep is öftmals ünnerdeelt: Een Fack is föör Schiens, eent föör Hattgeld, un modern sün besünner Fäcker föör EC-Koort un Kreditkoorten. Mookt sün de Kniepen tomehrst ut Ledder oder Kunststoff. För de Mannslüüd süüt een Kniep mihrstens eckig ut un is so groot, dat se in’e Böxen- oder Jackentasch passen deit. För de Froonslüüd gifft de Kniepen in jedeen Form, Grött un Farv, se mutt denn blots inne Handtasch rinpassen. Solang de Minschen mit Geld ümgaht, hebbt se ...

                                               

Kooldhuus

En Kooldhuus oder ok Köhlhuus is en Huus, dat Lüüd gemeensam bruukt, dat se dor Saken infroren lagern köönt. Fröher weren Köhltruhn noch temlich düür un kuum een kunn sik en egen Truh in’t Huus liesten. Se hebbt also gemeensam en Huus bedreven, dat en grote Köhlanlaag harr. De Kösten för een grote Anlaag sünd nich so groot as för vele lütte Anlagen. Elkeen Huusholt harr sien egen Fack in’t Kooldhuus. In dat letzte Drüddel vun dat 20. Johrhunnert sünd vele vun disse Kooldhüüs denn wedder oplööst worrn. De Köhltruhn weren nu nich mehr so düür un ok wenn en Kooldhuus noch jümmer veel effizien ...

                                               

Löög

Een Löög is wat seggtet, wat vun vörnherin nich wohr is. De dat vun sik gifft, de weet, dat he lüggt un he will dormit een Vördeel för sik rutholen. De Minsch, de ene Löög vun sik gifft, maakt dat ut ünnerscheidlik Grünnen: 1) He is bang, för irgentwat straaft to warrn; 2) He will enen annern strafen; 3) He will mehr Geld hebben, as em tosteit; un noch mehr. För een ernsthafte Löög oder verkehrte Utsaag ward’in Düütschland ok bestraaft. Is dat een ööch bedüüdt "licht, ahn grote Möh" to kennende Löög, nöömt’n dat ok Flunkeree un dat gifft woll jedeen Dag twischen de Minschen.

                                               

Monokultur

Monokultur weert de Gemarken in Land- un Wooldweertschop, un ok inn Goornbo nömmt, wo over en Reeg vun Johre hen man bloß een Plantenaart anboot warrt. As landweertschoppliche Methode bringt de Monokultur Vordeele bi Pleeg un Aarnt un maakt de Arbeit eenfacher. Man faken weert natüürliche Ressourcen, as Licht un Water, un Synergie-Effekte twuschen allerhand Organismen nich optimal bruukt. Todem kann de Kultur gauer stöört un dörnanner brocht weern. De Begreep warrt ok bruukt, wenn in de wecken Regionen de Bueree sik sunnerlich mit een Produkt befaten deit, as mit Kattuun, Koffie un Vehtuch ...

                                               

Naver

Een Naver is eerstmal eene Persoon, de sik in’e Nöchte uphöllt. Dat gillt bi de Minschen, wenn een Minsch dicht bi mi leevt oder wahnt, is he mien Naver, bi een Froonsminsch seggt’n denn Naversch. Ebenso gillt dat, wenn een t.B. in’e School oder ok in Kino nebenan sitten deit. Wenn mehr Firmen in een Gewarf tohopen liegt, denn snackt’n dor vun Naverschop. Man seggt dat ok bi Oortschaften, Dörper oder Städte, wenn dor twee dicht bienanner sünd, denn sünd dat Naverdörper oder Naverstädte. Sogor bi ganze Länner seggt’n dat so, t.B. hett Düütschland Naverlänner wie Däänmark, Polen, Ööstriek usw.

                                               

Ökelnaam

Dat kümmt af un an vör, dat wen sien Ökelnaam beter bekennt is as sien echten Naam. Ton Bispill "Hummel". De Waterdräger ut Hamborg weer op Johann Wilhelm Benz döfft. Man vör em weer een Georg Daniel Christian Hummel Waterdräger. Dor harrn besünners de Kinners ook to Benz "Hummel" seggt un em "Hummel, Hummel!" achteranropen. Benz harr denn jümmers "Mors, Mors!" seggt vun wegen dat se sik ann Mors kleien schullen. Un hüüt noch snackt jedereen vun "Hummel", man blots n paar Minschen doot weten, dat he Benz heten dee.

                                               

Plebejers

De Plebejers sünd to de Tied vun de Röömsche Republiek de Lüde ut dat eenfache Landvolk ween. Se hören nich to den olen Adel mit to. Dat weern de Patriziers. De Plebejers sünd sunnerlich Buern un Handwarkers ween. Se sünd as Römers ankeken wurrn un hefft na langen Striet um de Stänn (ca. 500-287 v. Chr. unner den Schutz vun dat röömsche Recht stahn. Se mütt utneen holen weern mit de Slaven, wat ton Deel bit to twee Druddels vun de Inwahners vun Rom ween sünd.

                                               

Speel

Dat Speel heurt to de Minschen siet dat den Minschen gifft. Speelt harrn se al in de Steentied. Speelt warrt in alle Länner. In dat plattdüütsche Rebeet gifft dat obers ok besünnere Spelen: Kibbel Kappel Klotstockspringen, wat nich blots en Speel is, man ok för de Jagd dacht un sölvs in de Slacht vun Hemmingstedt tegen de Ridders bruukt woorn is. Sportspelen Ringrieden, besünners in Holsteen. Boßeln, vör allns in Oostfreesland, obers nu ok an annere Steden. Kiekbusch Heben un Eer Kinnerspelen Rummelpottlopen, wat een twüschen de Johren deit. Klaverjass, ok Klabbern nöömt Dubbelkopp Kortens ...

                                               

Wegmaken vun dat Schaamhoor

Dat Wegmaken vun dat Schaamhoor is in vele Kulturn ut ästheetsche oder hygieensche Grünn begäng. Methoden, de Schaamhoor bi Mann oder Fro wegtomaken, sünd to’n Bispeel dat Raseren oder dat Epileren. In’n Islam höört dat Wegmaken vun de Schaamhoor to dat Ideal vun de Fitra. Fitra is dat Utsehn vun’n Körper, so as Allah dat hebben will. Dorto höört blangen dat wegmaakte Schaamhoor to’n Bispeel ok dat de Mannslüüd besneden sünd. In dat 20. Johrhunnert hett sik in de westliche Kultur dat kahle Schaamdreeeck dörsett. Na ene Studie vun Wilkinson sünd in Düütschland 60 % vun de jungen Froonslüüd ...

                                               

Öllern

Öllern is een Verwandtschops-Beteikend, de beiden direkten Vörfohren meent, dat sünd Mudder un Vadder. De Utdruck Öllern meent hier Naam un Beteikend blots bi de Minschen. Öllern gifft dat ebenso bi de Deierten un ok bi de Planten. Dat Woort Öllern koomt vun "de Ölleren" un et gifft dat blots as Mehrtahlwoort. In Düütschland gift dat bi de Minschen dree ünnerscheedlik Oorten vun Öllernschop: a) Steeföllern: Steefmudder, Steefvadder = is de niee Fro oder Keerl vun den eegen Öllerndeel. Dorto seggn denn, dat Kind is mit dat nee Öllerndeel indirekt verswagert. b) De Öllern villicht ok blots e ...

                                               

Freudenthal-Sellschop

De Freudenthal-Sellschop is ene Literatursellschop, de Warken vun de Bröder Friedrich und August Freudenthal un de plattdüütsche Spraak plegen will. Grünnt worrn is se den 24. April 1948 in Rodenborg as Friedrich-Freudenthal-Sellschop. Siet 1988 hett de Sellschop ehren Sitt in Soltau. 230 Lüüd sünd Maten vun de Sellschop. Elk Johr siet 1956 warrt vun de Sellschop de Freudenthal-Pries an plattdüütsche Schrievers vergeven.

Quäkers
                                               

Quäkers

Quäkers sünd Liddmaten vun de Religiööse Sellschop vun de Frünnen. De Grünner heet George Fox. De Quäkers glöövt, dat wat vun Gott in jede Minsch is. Se nöömt dat ok de "innerlik Licht". Se hebbt kene Pasters. Dat gifft 300.000 Quäkers in de ganze Welt, in Düütschland üm 300. In Noorddüütschland gifft dat Köppels in Bad Pyrmont, Bremen, Hamborg, Hannober en Ollnborg.

                                               

Afgunst

Afgunst is dat, wenn een Minsch den annern sien / ehr Leven un Hebben nich gönnen deit. Öftens entsteiht sowat ut Nied op den Annern. Afgunst liggt in de Natuur vun de Minschen, dat ward abers allgemeen vun de Gesellschop nich geern sehn. Ut den Grund verstickt de afgünstig Minsch sien Denken und Wesen mierstens ünner annere Argumenten.

Bettgahnstiet
                                               

Bettgahnstiet

De Bettgahnstiet is vun fröher her de Beteikend för de Tiet, wo de Minschen na’n Bett gaan dään, sik to’n Slopen hinleggen dään. In öllere Tieden, as de Minschen noch keen egen Licht harrn, weer dat woll de Sünnenünnergang. As de Minschen denn na un na eer egen Licht kriegen dään to’n Bispeel Lagerfüür oder ok dat Taalglicht, güngen se to Bett, wenn de Arbeet trecht weer. Hüttaudags gillt de Bettgahnstiet blots noch för lütte Kinner, wiel se mööt een geregelt Dag leern.

Bruutpoor
                                               

Bruutpoor

Bruutpoor oder ok Bruutlüüd beteekend een Poor an jüm ehren Hochtietsdag. De Fro heet Bruut un de Keerl heet Brögam. In fröher Tieden geef dat vör de Hochtiet jümmer ok een Verlööfnistiet, in de dat Poor all Bruut und Brögam nöömt wören. Mit de Hochtiet / Truung wör ut dat Bruutpoor denn een Ehpoor.

                                               

Inbitter

Inbitters weren fröher de Lüüd, de bi Hochtieden un Lieken vun de Bruutlüüd oder de Angehörigen anhüert warrn sünd vun Huus to Huus güngen, de Naverslüüd, Verwandten un Bekannten intoladen. In jedet Huus segg de Inbitter sien lütt Vers op. Ok bi de Fier sülvst weer he mit togang un help bi dat Organiseren, soorg dorför, dat good wat to eten geev un dat bi de Fier ans ok allens kloor güng. Vele Dörper harrn en egenen Inbitter, de faken een vun de lütten Buern weer, de so en lütt Tobroot harr.

Kinnertiet
                                               

Kinnertiet

Kinnertiet is de Tiet, de Minsch in de Anfangsjohren vun sien Leven tobringen deit. Reken deit’n dat vun de Geboort bet to de Tiet, wo de Minsch geschlechtlich utwussen is. Een süt dat uk so, dat de Tiet is, in de Minsch ohn Plicht in Geld- oder Sekerheitssoken upwassen deit, weil dorför de Öllern tostännig sün. No’n Gesetz geit de Kinnertiet bet to’n 14. Lebensjohr, achterran is een jöögendlich.

                                               

Landfroon

De Landfroon sünd en Verband vun Froonslüüd, de op’n Lannen leven doot. De Landfroonverbänn hebbt sik to Anfang dat 20. Johrhunnert as Intressenverbänn vun de Buurnfroon grünnt. Se wullen de Levens- un Arbeitsbedingungen för de Froonslüüd op’n Lannen verbetern un tosehn, dat de Froonslüüd beter utbillt warrt. Vundaag staht de Landfroonverbänn aver apen för all Froonslüüd, de op’n Lannen leven doot, nich alleen de Buurnfroon.

Prüntje
                                               

Prüntje

Een Prüntje nömt’n een Stück Tobak, dat de Minsch kaut un dorbi ward dat Nikotin öber de Sliemhuut in Munn opnoomen. Düsse Prüntje- oder Priemtobak ward op ganz besünnere Oort torecht maakt, jedeen, de dat herstellt, hett sien egen Rezept dorto. Do Tobaksblöö ward dröögt, ünnerscheidlik Saft tosett, wedder dröögt, to’n Seil dreiht un noch recht wat mehr. Dee dat bruken deit, schnitt sick een Priem af, stickt sick dat in’e Back und kaut oder lutscht dor up rüm, so kann’n dat geneten.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →